Want to make creations as awesome as this one?

Małgorzata Ochlust, PBW Katowice

Transcript

JAN IZYDOR SZtaudynger

28.04.1904—12.09.1970


Pisarz, poeta, satyryk, tłumacz.

Teoretyk nauk lalkarskich
i twórca teatru lalkowego.

Pedagog.

Jan Izydor Sztaudynger był współtwórcą oraz redaktorem czasopisma, którego tematyka poświęcona była sztukom lalkarstwa. Tytuł miesięcznika brzmiał: "Bal u Lal".



Czasopismo Sztaudyngera - "Bal u Lal" - ukazywał się w okresie międzywojennym.

Tematykę historii teatru lalek i sztuki lalkarskiej kontynuuje obecnie wydawane pismo - "Teatr Lalek". Od 1996 r. czasopismo pojawia się także w wersji dwujęzycznej - polskiej
oraz angielskiej. Obecnie tematyka została poszerzona o artykuły dotyczące sztuk plastycznch i prezentacje różnych form teatru.
Twórcy dzisiejszego pisma - "Teatr Lalek" - zapraszają do współpracy teatrologów
i krytyków literackich z wielu krajów.

Wysoki poziom edytorski i merytoryczny sprawił, że czasopismo posiada już własną markę
i jest rozpoznawane w świecie.

21 MARCA obchodzimy
ŚWIATOWY DZIEŃ LALKARSTWA.

Święto ustanowione zostało w 2003 r. poprzez Międzynarodową Unię Lalkarską o nazwie UNIMA.
UNIMA jest największą organizacją zrzeszającą lalkarzy.

Z okazji święta DNIA LALKARSTWA

Teatr "BAJ POMORSKI" z Torunia
w roku 2021 przygotował takie przedstawienie:

Jan Izydor Sztaudynger, jako autor poezji i pisarz, posługiwał się wieloma pseudonimami

m.in.: Dr J., Szt., J. S., J. Szt., Jan Kokowski, Jan Korab, Jan Szt., Józef Czosnowski,

JSZT., Świerszcz.

.

Debiutancki tomik poezji Sztaudungera nosił tytuł "Dom mój". Został wydany w roku 1925.


Autor opu­bli­ko­wał kil­ka­na­ście to­mi­ków poezji m. in.:
"Ballady poznańskie" - 1930 r.,
"Ludzie" - 1931 r., "Kantyczki śnieżne" - 1934 r.,
"Strofy wrocławskie" - 1947 r.,
"Krople liryczne" - 1959 r., "Kasztanki" - 1964 r.

Jan Izydor Sztaudynger znany jest, przede wszystkim, jako autor fraszek i satyr. Mając 8 lat, przyszły poeta, bawiąc się krakowskich Plantach, napisał taki dwuwiersz: Trawka się zieleni Dla skubania jeleni.



Pierwsze fraszki i wiersze autora pojawiały się np. w "Kurierze Literacko-Naukowym", "Tęczy" oraz "Dwutygodniku Literackim".

Jan Izydor Sztaudynger zasłynął z tomików fraszek opatrzanych w tytule słowem: "...Piórka...."

Spójrzmy na niektóre tylko tytuły:


Piórka
Różowe piórka
Piórka prawie wszystkie
Krakowskie piórka i inne wiersze
Nie tylko "Piórka" i inne.

Na zakończenie kilka wybranych fraszek.


Znanych
I mniej znanych...








Zapraszamy do lektury


Wyjaśnienia:
Czasami najwięcej rzucają cienia
Własne wyjaśnienia. Rady: Tysiąc rad dobrych mym dzieciom dawałem. Ja także rad rodziców nigdy nie słuchałem.




Słowo sumienia:
Pamiętaj w każdej sprawie
O pisanym w sercu prawie.

Doświadczenie: Doświadczenie - to dar nieba, Masz, gdy ci już nie trzeba.




1

2

3

4

Najbardziej ulubione, przez samego autora, były fraszki opowiadające o rodzinnym Krakowie.

Fraszek poświęconych temu miejscu autor napisał chyba najwięcej.

Oto fragment wiersza:

Nauczyły mnie krakowskie Planty
Jak się podaje rosę za - brylanty.

tak napisał w wierszu:"Moja droga poetycka".

Nie chciałbym umierać na wiosnę.
Żal by mi było.
(...)
Ale tak naprawdę nie będę się z Bogiem handryczył
W sprawie terminu.
(...)

Chciałbym leżeć w Krakowie na Salwatorze -
Kraków - to pryzmat,
przez który pięknieje ojczyzna!...


Fragment wiersza
Jana Izydora Sztaudyngera,
nawiązujący do pobytu autora
w Instytucie Reumatologicznym
w Warszawie.

I
18 Marca 1970r.