Want to make creations as awesome as this one?

Transcript

CHORZY,

SPECJALIŚCI
I DAWCY SOLIDARNIE

EDUKACJA ZDROWOTNA, PROMOCJA DONACJI
I TRANSPLANTACJI
WŚRÓD MIESZKAŃCÓW MAZOWSZA

Edukacja zdrowotna dostosowana do potrzeb różnych grup społeczeństwa dotycząca
promocji idei dawstwa
i transplantologii

webinarium dla kadr medycznych

ZESPÓŁ REALIZATORÓW

Fundacja "Centrum

Rozwoju Medycyny"

Samorząd
Województwa Mazowieckiego

prof. dr hab. med.
Zbigniew Włodarczyk

Lekarz specjalista
chirurgii ogólnej
i transplantologii klinicznej

Koordynator
transplantacyjny

dr n. społ.
Nina Woderska

Wykładowca akademicki, pedagog

dr n. med. Aleksandra
Woderska-Jasińska

Kierownik
Kliniki Transplantologii
i Chirurgii Ogólnej
Szpital Uniwersytecki nr 1
im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy


Klinika Transplantologii
i Chirurgii Ogólnej
Szpital Uniwersytecki nr 1
im. dr A. Jurasza
w Bydgoszczy

POLTRANSPLANT

Zadanie dofinansowane
z środków z budżetu
Województwa Mazowieckiego




CHORZY, SPECJALIŚCI I DAWCY SOLIDARNIE - historia Lilly Allen

Lilly Allen (6 mies.)
listopad 1983

Rozpoznanie: hemangioendothelioma
Wówczas w światowej
literaturze opisano
tylko 13 przypadków.

8 sierpnia 1984 r. wątroba Matthew została przeszczepiona Lilly.

Lilly Allen
sierpień 2008

“I was given a second chance at life
– a liver to make me a Liver.”
Lilly Allen

sierpień 1984

Matthew Bemis (2.5 l.)
listopad 1983

05.08.1984 r. Matthew utonął
w jeziorze. Jego Rodzice wyrazili zgodę na przeszczepienie narządów i tkanek syna chorym dzieciom, by inni rodzice nie musieli doświadczyć tego, co oni.

Przed operacją Lilly była podłączona do respiratora.
Po transplantacji jej stan uległ tak znaczącej poprawie, że stała się rozpoznawalnym w całym kraju (USA) przykładem zakończonej sukcesem transplantacji.

W 24. rocznicę przeszczepienia
Lilly wyszła za mąż.
Rodzice Matthew byli obecni
na ślubie.

źródło: https://www.donatelifefloat.org/prod/components/media_center/float_riders/allen.html


ZAPRASZAMY DO UDZIAŁU!

QUIZ

Quiz zawiera 5 pytań* z zakresu transplantologii klinicznej.
*Odpowiedzi udzielane są anonimowo.

SPIS
TREŚCI

proszę wybrać temat, by przejść do wybranej sekcji

CHORZY. LICZBY W TRANSPLANTOLOGII

specjaliści. pojęcia w transplantlogii

dawcy żywi i zmarli

HISTORYCZNE WYDARZENIA MEDYCZNE
w transplantologii

Za każdą liczbą kryje się historia człowieka

Historie biorców, specjalistów i dawców, którzy zapisali się na kartach medycyny transplantacyjnej

Żywy dawca w Polsce to osoba jedna na milion

nawigacja

By rozmawiać wspólnym językiem

specjaliści. zespoły i ośrodki transplantacyjne

specjaliści. prawo w transplantologii

Ponieważ 86% dorosłych nie wie jakim podlega przepisom prawa z zakresu transplantacji

transplantologia przyszłości

Webinarium zawiera interaktywne ikony

kliknij, by przeczytać więcej

kliknij, by posłuchać

kliknij, by zobaczyć inne interaktywne ikony

HISTORYCZNE WYDARZENIA MEDYCZNE
W TRANSPLANTOLOGII

historie biorców, specjalistów i dawców,
którzy zapisali się na kartach medycyny transplantacyjnej

PIERWSZE NA ŚWIECIE
ZAKOŃCZONE SUKCESEM PRZESZCZEPIENIE NERKI
OD DAWCY ŻYWEGO

dzień przed wigilią bożego narodzenia 1954 r. w bostonie (USA) wykonano

Biorcą był bliźniak jednojajowy dawcy.

Biorca przeżył 8 lat.
Ronald Herrick (dawca) zmarł
w wieku 79 lat
(56 lat po oddaniu bratu nerki).


Dr Joseph Murray (chirurg) za wykonanie tego historycznego zabiegu został wyróżniony Nagrodą Nobla.

DR j. MURRAY I INTERDYSCYPLINARNY zespół medyczny
ronald i richard herrick
dawca i biorca nerki



Współkandydatem do Nagrody Nobla był także nefrolog dr John Merrill, ale zmarł kilka miesięcy przed wydaniem werdyktu przez Komitet Noblowski.


fot. dr Emilia Wojtal, archiwum Kliniki Transplantologii i Chirurgii Ogólnej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy


fot. dr Emilia Wojtal, archiwum Kliniki Transplantologii i Chirurgii Ogólnej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy


PRZESZCZEP IZOGENICZNY (SYNGENICZNY) - wykonywany pomiędzy osobnikami tego samego gatunku identycznymi genetycznie

Szpital Peter Bent Brigham w Bostonie, USA

fot. dr Emilia Wojtal, archiwum Kliniki Transplantologii i Chirurgii Ogólnej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy

GALERIA

fot. dr Emilia Wojtal, archiwum Kliniki Transplantologii i Chirurgii Ogólnej w Bydgoszczy

Obraz i miedzioryt upamietniające pierwsze na świecie udane przeszczepienie nerki znajdują się w Szpitalu Peter Bent Brigham w Bostonie, gdzie dokonano tej historycznej operacji. Miedzioryt zawiera listę członków zespolu transplantacyjnego.

PIERWSZE W POLSCE
ZAKOŃCZONE SUKCESEM PRZESZCZEPIENIE NERKI

26 stycznia 1966 R.
w I klinice chirurgicznej akademii medycznej warszawie
WYKONANO

DANUTA MILEWSKA (18 LAT)

biorczyni nerki
uczennica szkoły pielęgniarskiej

Był to 621. zabieg na świecie.

Na pamiątkę tego historycznego w polskiej medycynie wydarzenia, 26 stycznia obchodzony jest Dzień Transplantacji w Polsce.

Ten historyczny dla polskiej medycyny zabieg wykonał zespół transplantacyjny kierowany przez chirurga prof. Jana Nielubowicza we współpracy z zespołem internistyczno-nefrologicznym pod kierownictwem prof. Tadeusza Orłowskiego. W zabiegu uczestniczył dr Wojciech Rowiński, który wcześniej odbył staż naukowy w ośrodku transplantacyjnym w Bostonie, gdzie 12 lat wcześniej wykonano pierwsze na świecie skuteczne przeszczepienie nerki. Prekursorzy transplantacji narządów w Polsce oraz ich współpracownicy i uczniowie przyczynili się także do utworzenia krajowego systemu organizacyjnego przeszczepiania narządów, poprzez wkład w tworzone regulacje prawne oraz powołanie Poltransplantu.


źródło: Rutkowski B, 50 lat przeszczepiania nerek w Polsce, Gazeta AMG 4/2016, 24-27


50. ROCZNICĘ
PRZESZCZEPIENIA
NERKI

W 2020 R. ANGELA DUNN
MAJĄC 74 LATA OBCHODZIŁA

"Before my operation I did not expect to make 30.
I cannot express enough my gratitude to my donor‘s family, to Professor Sir Roy Calne, all the medical staff who have watched over me and to my husband Eric." Angela Dunn

angela dunn
biorczyni nerki

od dawcy zmarłego

Transplantacja nerki pobranej od mężczyzny zmarłego na skutek obrażeń odniesionych w wypadku motocyklowym odbyła się 25 lipca 1970 r. Operację przeprowadził Profesor Sir Roy Calne - chirurg i pionier transplantacji narządów pracujący w Addenbrooke’s Hospital w Cambridge.


Na zdjęciu: Profesor Sir Roy Calne z pacjentką Angelą Dunn



źródło: https://www.cuh.nhs.uk/news/longest-surviving-kidney-transplant-patient-celebrates-50th-anniversary/


"Przed operacją nie sądziłam, że dożyję 30. Nie jestem w stanie wyrazić mojej wdzięczności rodzinie mojego dawcy, Profesorowi Sir Roy Calne, całemu personelowi medycznemu, który się mną opiekował i mojemu mężowi Eric'owi."

Angela Dunn


33 LATA
Z PRZESZCZEPIONYM SERCEM

w 2016 r., W WIEKU 73 LAT, zmarł john mccafferty, REKORDZISTA KSIĘGI REKORDÓW GUINNESA 2013,
który ŻYŁ

"I want this world record to be an inspiration to anyone awaiting a heart transplant and to those who, like me, have been fortunate enough
to have had one."

John McCafferty

John mccafferty
biorca serca

"The last 30 years we had together were brilliant.
We've travelled the world."
Ann - żona pacjenta

"Chciałbym, by ten rekord świata stał się inspiracją dla wszystkich, którzy czekają na przeszczep serca
i dla tych, którzy tak jak ja, mieli wystarczająco szczęścia, by go otrzymać."

John McCafferty

"Ostatnie 30 lat, które spędziliśmy razem były wspaniałe.
Zwiedziliśmy świat."

Ann - żona pacjenta

Pierwsza, zakończona sukcesem transplantacja serca została przeprowadzona w RPA w 1967 r. przez Profesora Christiaana Barnard i zespół medyczny z Groote Schuur Hospital w Kapsztadzie.
Pacjent, Louis Washkansky, przeżył 18 dni z przeszczepionym sercem.

źródło: https://www.cardiomyopathy.org/news--media/latest-news/post/166-longest-surviving-heart-transplant-patient-dies-at-73

30 LAT
Z PRZESZCZEPIONYM SERCEM



Tadeusz żytkiewicz z warszawy przeżył

"Jestem nauczycielem chorym na serce. Proszę o pomoc."
Tadeusz Żytkiewicz

tadeusz żytkiewicz
biorca serca

czyli 1/3 swojego życia.

5 sierpnia 1987 r. prof. Zbigniew Religa w Zabrzu wykonał 19. przeszczepienie serca. Biorcą był 61-letni mężczyzna.

Zmarł w 2017 r. w wieku 91 lat.
Był najdłużej żyjacym pacjentem po transplantacji serca w Polsce.


9 sierpnia 2017 r. z Zabrzu dr hab. Michał Zembala wykonał pierwszą w Polsce udaną
retransplantację serca.

BIORCA

DWÓCH serc

BIORCA DWÓCH SERC

JEST AKTYWNY SPORTOWO

4 lata po operacji przeszczepienia drugiego serca

uczestniczył w "Biegu po Nowe Życie" (12.06.2021).

W rankingu uzyskanego czasu sztafety
zajął 8. miejsce spośród 60 uczestników.


fot. Bieg po Nowe Życie

https://transplantologia.info/



JEDNO SERCE U 3 OSÓB

ZE WZGLĘDU NA NIEDOBÓR NARZĄDÓW DO PRZESZCZEPIENIA MOŻLIWE JEST POBRANIE NARZĄDÓW OD OSÓB PO transplantacji, by je PONOWNie przeszczepić

W 1993 r. w "The New England Journal of Medicine" opisano wyjątkowy przypadek pobrania serca do transplantacji od zmarłego w mechanizmie śmierci mózgu biorcy serca.

charakterstyka dawcy i dwóch biorców tego samego serca

źródło: Pasic M, Reuse of a Transplanted Heart, N Engl J Med 1993; 328:319-320

pacjent (31 l.)
przed wypadkiem

PIERWSZE NA ŚWIECIE PRZESZCZEPIENIE TWARZY

ZE WSKAZAŃ PILNYCH

Pionierski zabieg został przeprowadzony 15 maja 2013 r.
w Centrum Onkologii w Gliwicach przez zespół chirurgów rekonstrukcyjnych kierowany przez prof. Adama Maciejewskiego.

Pacjentem był 31-letni mężczyzna okaleczony podczas wypadku przy pracy.

W tym samym roku wykonano kolejne przeszczepienie twarzy. Biorczynią była 28-letnia kobieta chorująca na neurofibromatozę typu 1, która przez 24 lata przeszła 35 operacji.


pacjent (37 l.)

PIERWSZE NA ŚWIECIE PRZESZCZEPIENIE NARZĄDÓW SZYI

W 2015 roku zespół Kliniki Chirurgii Onkologicznej
i Rekonstrukcyjnej w Gliwicach wykonał pierwszy na świecie złożony przeszczep narządów szyi u dorosłego mężczyzny.

PIERWSZE NA ŚWIECIE PRZESZCZEPIENIE NARZĄDÓW SZYI POŁĄCZONE Z TRANSPLANTACJĄ KOMÓREK KRWIOTWÓRCZYCH


Pacjentem, u którego zespół chirurgów rekonstrukcyjnych
z Gliwic wykonał ten zabieg, był 7-letni chłopiec, który
w 1. roku życia połknął granulat ługu sodowego
(środek do udrożniania rur), na skutek czego martwicy uległy: nasada języka, krtań, gardło, tchawica, przełyk aż do poziomu żołądka.

21 marca 2019 r. w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu odbyła się pierwsza na świecie rozległa transplantacja narządów szyi połączona z przeszczepieniem zmodyfikowanego szpiku w celu całkowitego lub częściowego wyeliminowania konieczności leczenia immunosupresyjnego zapobiegającego odrzuceniu przeszczepionych narządów i tkanek.

CHORZY

LICZBY W TRANSPLANTOLOGII

ZA KAŻDĄ LICZBĄ KRYJE SIĘ HISTORIA CZŁOWIEKA

KOMU POMOGLIŚMY

24496

NERKI
OD DAWCÓW ZMARŁYCH

913

NERKI
OD DAWCÓW ŻYWYCH

4766

WĄTROBY
OD DAWCÓW ZMARŁYCH

383

WĄTROBY
OD DAWCÓW ŻYWYCH

34311

W POLSCE
PRZESZCZEPIONO

NARZĄDÓW
W LATACH 1966-2019

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 34 311 narządów. To niemal tylu chorych, ile liczy populacja mieszkańców miasta Marki (woj. mazowieckie, powiat wołomiński; 35 461 mieszkańców).

Nerki są najczęściej przeszczepianym narządem unaczynionym. W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 24 496 nerek od dawców zmarłych. To więcej chorych, niż liczy populacja mieszkańców miasta Kobyłka (woj. mazowieckie, powiat wołomiński; 24 414 mieszkańców).

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 4 766 wątrób pobranych od dawców zmarłych. To więcej chorych, niż liczy populacja mieszkańców miasta Iłża (woj. mazowieckie, powiat radomski; 4 727 mieszkańców).

2752

SERCA

517

NERKI I TRZUSTKI

316

PŁUCA
OD DAWCÓW ZMARŁYCH

1

PŁUCA
OD DAWCÓW ŻYWYCH

34311

W POLSCE
PRZESZCZEPIONO

NARZĄDÓW
W LATACH 1966-2019

KOMU POMOGLIŚMY

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 2 752 serca. To więcej, niż liczy populacja mieszkańców miasta Różan (woj. mazowieckie, powiat makowski; 2 720 mieszkańców).

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 34 311 narządów. To niemal tylu chorych, ile liczy populacja mieszkańców miasta Marki (woj. mazowieckie, powiat wołomiński; 35 461 mieszkańców).

64

WĄTROBA I NERKA

61

TRZUSTKA

9

WYSPY TRZUSTKOWE

8

KOŃCZYNA GÓRNA

34311

W POLSCE
PRZESZCZEPIONO

NARZĄDÓW
W LATACH 1966-2019

KOMU POMOGLIŚMY

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 34 311 narządów.
To niemal tylu chorych, ile liczy populacja mieszkańców miasta Marki (woj. mazowieckie, powiat wołomiński; 35 461 mieszkańców).

6

SERCE I PŁUCA

5

SERCE I WĄTROBA

5

KRTAŃ

3

SERCE I NERKA

34311

W POLSCE
PRZESZCZEPIONO

NARZĄDÓW
W LATACH 1966-2019

KOMU POMOGLIŚMY

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 34 311 narządów.
To niemal tylu chorych, ile liczy populacja mieszkańców miasta Marki (woj. mazowieckie, powiat wołomiński; 35 461 mieszkańców).

2

NERKA I WYSPY
TRZUSTKOWE

2

TWARZ

1

JELITO

1

PŁUCO I WĄTROBA

34311

W POLSCE
PRZESZCZEPIONO

NARZĄDÓW
W LATACH 1966-2019

KOMU POMOGLIŚMY

W Polsce w latach 1966-2019 przeszczepiono chorym 34 311 narządów.
To niemal tylu chorych, ile liczy populacja mieszkańców miasta Marki (woj. mazowieckie, powiat wołomiński; 35 461 mieszkańców).

KRAJOWA LISTA
OCZEKUJĄCYCH

NA PRZESZCZEPIENIe (KLO)

1700+

2900+

Chorych oczekuje
na przeszczepienie rogówki

6 mies.

ma najmłodszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie narządu (serca)

78

Chorych oczekuje
na przeszczepienie narządów

lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO
na przeszczepienie narządu (nerki)

4700+

chorych aktywnie oczekuje
na przeszczepienie narządów
i tkanek

KTO CZEKA NA LECZENIE

W Polsce w 2021 r.

99

lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO
na przeszczepienie rogówki

W Polsce w maju 2021 r. na przeszczepienie narządów i tkanek oczekiwało 4731 chorych. To więcej chorych, niż liczy populacja mieszkańców miasta Iłża (woj. mazowieckie, powiat radomski; 4 727 mieszkańców).

W Polsce w maju 2021 r. na przeszczepienie tkanek oka (rogówki) oczekiwało 2970 chorych. To niemal tylu chorych, ile liczy populacja mieszkańców miasta Glinojeck (woj. mazowieckie, powiat ciechanowski; 3 008 mieszkańców).

6 miesięcy ma najmłodszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie narządu - serca. Oczekuje w trybie pilnym.

1 rok i 4 miesiące na najmłodszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie nerki.

16 lat ma najmłodszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie rogówki.


99 lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie rogówki.

78 lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie nerki.

75 lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie serca.

70 lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie wątroby.

70 lat ma najstarszy chory aktywnie oczekujący na KLO na przeszczepienie płuc.


(st. na 21.06.2021, dane niepublikowane , pozyskane z Ustawowych Rejestrów Transplantacyjnych Ministerstwa Zdrowia dzięki uprzejmości Krajowej Listy Oczekujących Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnego ds. Transplantacji Poltransplant)

Umieszczenie na liście jest warunkiem otrzymania przeszczepu.

(Art. 17.4. Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów)

366

362

163

128

dni czeka chory na KLO
na planowe przeszczepienie nerki

dni czeka chory na KLO
na planowe przeszczepienie serca

dni czeka chory na KLO
na planowe przeszczepienie płuc

dni czeka chory na KLO
na planowe przeszczepienie wątroby

578

dni wynosił czas oczekiwania
na planowe przeszczepienie rogówki

KTO JESZCZE WYMAGA LECZENIA

chorych na przeszczepienie narządów i tkanek w 2019 r.

ŚREDNI CZAS OCZEKIWANIA

Średnio 49 dni czekali na przeszczepienie nerki chorzy zgłoszeni do przeszczepienia w trybie pilnym.


Średnio 59 dni (czyli ok. 2 miesiące) czekali na przeszczepienie serca chorzy zgłoszeni do przeszczepienia w trybie pilnym.

Średnio 19 dni czekali na przeszczepienie płuc chorzy zgłoszeni do przeszczepienia w trybie pilnym.

Średnio 7 dni czekali na przeszczepienie wątroby chorzy zgłoszeni do przeszczepienia w trybie pilnym.

Średnio 124 dni (ponad 4 miesiące) czekali na przeszczepienie rogówki chorzy zgłoszeni do przeszczepienia w trybie pilnym.

źródło: Lewandowska D, Borczon S, Przygoda J, Hermanowicz M, Podobińska I, Michalska K, Mańkowski M, Krajowa lista osób oczekujących na przeszczepienie (KLO), Poltransplant Biuletyn Informacyjny Nr 1(29) 2020, 23-39

75

93

22

20

chorych zmarło na KLO
czekając na planowe przeszczepienie nerki

KOMU NIE ZDĄŻYLIŚMY POMÓC

chorych zmarło na KLO
czekając na planowe przeszczepienie serca

chorych zmarło na KLO
czekając na planowe przeszczepienie płuc

chorych zmarło na KLO
czekając na planowe przeszczepienie wątroby

213

chorych oczekujących

na przeszczepienie narządu

w 2019 r. na KLO

ZMARŁO

SPECJALIŚCI

POJĘCIA W TRANSPLANTOLOGII

BY ROZMAWIAĆ WSPÓLNYM JĘZYKIEM

POJĘCIA

wybrane

z zakresu medycyny transplantacyjnej

z Obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu
i przeszczepianiu komórek, tkanek
i narządów

koordynaCJA

POBRANIA I PRZESZCZEPIANIA LUB POBRANIA I ZASTOSOWANIA U LUDZI

uzgodnienia dotyczące organizacji, nadzoru i dokumentacji procesów identyfikacji i kwalifikacji dawcy, autoryzacji pobrania, pobrania, przechowywania, alokacji i dystrybucji oraz przeszczepiania komórek, tkanek lub narządów lub zastosowania u ludzi komórek lub tkanek,
w tym sposobu przekazania i transportu oraz przyjęcia komórek, tkanek lub narządów w podmiocie leczniczym lub banku tkanek
i komórek oraz ich dostarczenia do biorcy

koordynator

POBIERANIA I PRZESZCZEPIANIA LUB POBIERANIA I ZASTOSOWANIA U LUDZI

uprawniona i przeszkolona osoba organizująca koordynację pobrania
i przeszczepiania lub koordynację pobrania i zastosowania u ludzi

poltransplant

Centrum Organizacyjno-Koordynacyjne do Spraw Transplantacji
państwowa jednostka budżetowa podlegająca Ministrowi Zdrowia,
z siedzibą w Warszawie, istnieje od 1996 roku.

http://poltransplant.org.pl/


Do zadań Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnego do Spraw Transplantacji „Poltransplant” należy w szczególności:

1) koordynacja pobierania i przeszczepiania komórek, tkanek i narządów na terenie kraju;

2) prowadzenie centralnego rejestru sprzeciwów;

3) prowadzenie krajowej listy osób oczekujących na przeszczepienie;

4) prowadzenie rejestru przeszczepień;

5) prowadzenie rejestru żywych dawców;

6) prowadzenie rejestru szpiku i krwi pępowinowej;

7) koordynacja poszukiwania niespokrewnionych dawców szpiku i krwi pępowinowej ze wstępnym przeszukaniem rejestru szpiku i krwi pępowinowej;

8) prowadzenie działalności edukacyjnej mającej na celu upowszechnianie leczenia metodą przeszczepiania komórek, tkanek i narządów;

9) współpraca z innymi podmiotami krajowymi i zagranicznymi w dziedzinie wymiany komórek, tkanek i narządów do przeszczepienia;

10) zgłaszanie do ministra wniosków o odznakę i legitymację, potwierdzającą posiadanie tytułu Zasłużonego Dawcy Przeszczepu

11) przyjmowanie wniosków od jednostek dot. pobierania, komórek, tkanek i narządów od żywych dawców, przechowywania narządów, przeszczepianiu lub zastosowaniu u ludzi;

12) organizowanie szkoleń (...) w zakresie pobierania, przechowywania i przeszczepiania narządów oraz szpiku i komórek krwiotwórczych krwi obwodowej;

13) prowadzenie listy osób, które odbyły szkolenia (...) w zakresie pobierania, przechowywania i przeszczepiania narządów oraz szpiku i komórek krwiotwórczych krwi obwodowej;

14) przekazywanie danych (...) do europejskich i światowych rejestrów szpiku i krwi pępowinowej.

źródło: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów

POJĘCIA

wybrane

alokacja

wybór biorcy przeszczepu
z krajowej listy osób oczekujących na przeszczepienie

uzyskanie zgodnego z prawem przyzwolenia na pobranie komórek, tkanek i narządów od dawcy

z zakresu medycyny transplantacyjnej

autoryzacja pobrania

z Obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu
i przeszczepianiu komórek, tkanek
i narządów

ZASTOSOWANIE ALLOGENICZNE

zastosowanie tkanek lub komórek pobranych od jednej osoby u innej osoby

ZASTOSOWANIE AUTOLOGICZNE

zastosowanie tkanek lub komórek u tej samej osoby

SPECJALIŚCI

ZESPOŁY I OŚRODKI TRANSPLANTACYJNE

ZESPOŁY
I OŚRODKI

transplantacyjne

"SZPITALE DAWCÓW"

Szpitale, w których identyfikowani są potencjalni dawcy narządów i tkanek

W 2019 r. pobranie narządów celem przeszczepienia miało miejsce

w 133 szpitalach.

01

OŚRODKI TRANSPLANTACYJNE

Ośrodki przeszczepiające narządy, tkanki
i przeszczepy wielotkankowe

02

OŚRODKI DIAGNOSTYCZNE

Pracownie Zgodności Tkankowej
Laboratoria Diagnostyczne

03

Ośrodki przeszczepiające:
nerki - 19
wątroba - 11
serce - 5
płuca - 4
nerki z trzustką - 3
trzustka - 3
komórki krwiotwórcze - 23
tkanki oka
przeszczepy wielotkankowe





Ośrodki diagnostyczne wykonują badania
w ramach kwalifikacji dawców i biorców, m.in. badania antygenów zgodności tkankowej i próby krzyżowe.


źródło: Antoszkiewicz K, Czerwiński J., Pobieranie i przeszczepianie narządów w Polsce w 2019 r, Poltransplant Biuletyn Informacyjny Nr 1(29) 2020, 5-19

OŚRODKI TRANSPLANTACJI NEREK

źródło: Antoszkiewicz K, Czerwiński J., Pobieranie i przeszczepianie narządów w Polsce w 2019 r, Poltransplant Biuletyn Informacyjny Nr 1(29) 2020, 5-19

GALERIA

izolacja DNA, przygotowanie płytki do oznaczenia antygenów HLA met. RT-PCR,
zolacja komórek z węzłów chłonnych, nastawianie testu CM-CDC i jego odczyt,
nastawianie oznaczeń HLA u biorców metodą PCR-SSO i analiza na aparacie Luminex

fot. Pracownia Zgodności Tkankowej UCK WUM SKDJ

GALERIA

fot. Piotr Myczko, archiwum Kliniki Transplantologii i Chirurgii Ogólnej w Bydgoszczy

transplantacja nerki: chirurgiczne opracowanie pobranej nerki przed przeszczepieniem

GALERIA

transplantacja nerki: nerka przed przeszczepieniem, w trakcie zespoleń naczyniowych i po reperfuzji

fot. Piotr Myczko, archiwum Kliniki Transplantologii i Chirurgii Ogólnej w Bydgoszczy

PRAWO W TRANSPLANTOLOGII

ponieważ 86% dorosłych nie wie jakim podlega przepisom prawa z zakresu transpLantacji

SPECJALIŚCI


źródło: Centrum Badania Opinii Społecznej, Komunikat z badań Postawy wobec przeszczepiania narządów, BS/105/2012, Warszawa, sierpień 2012

"Pobrania komórek, tkanek lub narządów
ze zwłok ludzkich w celu ich przeszczepienia
lub pobrania komórek lub tkanek w celu
ich zastosowania u ludzi
można dokonać, jeżeli osoba zmarła
nie wyraziła za życia sprzeciwu. "

zasada zarejestrowanego sprzeciwu
(zgody domniemanej)

FORMY
WYRAŻANIA
SPRZECIWU

na pobranie komórek, tkanek
i narządów

WPIS W CRS

"wpisu w centralnym rejestrze sprzeciwów
na pobranie komórek, tkanek
i narządów
ze zwłok ludzkich"

01

OŚWIADCZENIE PISEMNE

02

OŚWIADCZENIE
USTNE

03

"oświadczenia pisemnego zaopatrzonego
we własnoręczny podpis"

Sprzeciw może być cofnięty w każdym czasie w każdej z form

"oświadczenia ustnego złożonego w obecności
co najmniej dwóch świadków,
pisemnie przez nich potwierdzonego"

Sprzeciw wyraża się w formie:

Centralny Rejestr Sprzeciwów

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów.

FORMY WYRAŻANIA
SPRZECIWU

na pobranie komórek, tkanek
i narządów

WPIS W CRS

01

OŚWIADCZENIE PISEMNE

02

OŚWIADCZENIE
USTNE

Rozmowa z rodziną zmarłego

03

"Rozmowa na temat donacji nie powinna być poruszana, zanim dojdzie do orzeczenia śmierci mózgu.

Prosząc rodzinę o akceptację, lekarz nie pozbawia rodziny niczego, lecz oferuje jej informacje
o możliwości oddania narządów innym,
otwierając przed rodziną drogę prowadzącą
do nadania sensu jej cierpieniu.

Możliwość wyrażenia akceptacji oddania narządów bliskiej osoby nie powinna być przedstawiana jako „ostatnia rzecz, jaką można zrobić”,
lecz jako prawo i niepowtarzalny przywilej."

Rozmowa z rodziną zmarłego

O czym należy pamiętać?

Średnia dla całego kraju wynosi 932 pmp
zgłoszeń sprzeciwu.

Centralny Rejestr Sprzeciwów

Trzcińska M, Woderska A, Włodarczyk Z: Psychological principles in regard to the interview with the deceased donor’s family. Anaesthesiol Intensive Ther 2014; 47: 200–207.

O dokonaniu wpisu sprzeciwu w centralnym rejestrze sprzeciwów lub o jego wykreśleniu niezwłocznie zawiadamia się przesyłką poleconą osobę, której sprzeciw dotyczy, lub przedstawiciela ustawowego takiej osoby.


Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie sposobu prowadzenia centralnego rejestru sprzeciwów oraz sposobu ustalania istnienia wpisu w tym rejestrze, nakłada na Poltransplant obowiązek informowania o istnieniu w rejestrze sprzeciwu dotyczącego osób kończących 16 i 18 rok życia, w imieniu których sprzeciw został złożony przez przedstawicieli ustawowych. W związku z powyższym w 2019 r. poinformowano łącznie 313 osób. Łącznie od początku istnienia tego obowiązku poinformowano 3457 osób o istnieniu złożonego w ich imieniu sprzeciwu.


źródło: Malanowski P., Centralny Rejestr Sprzeciwów, Poltransplant Biuletyn Informacyjny Nr 1(29) 2020, 50-55



Przeprowadzone wśród 744 lekarzy w 69 polskich szpitalach badanie opinii wykazało, że „na dwóch pierwszych miejscach wśród przeszkód, które ograniczają zaangażowanie lekarzy w identyfikowanie możliwości pobrania narządów od zmarłego znajdują się bariery związane z relacjami z rodzinami zmarłych pacjentów (złe relacje z rodzinami zmarłych pacjentów średnia 4,72 i brak doświadczenia w prowadzeniu rozmowy z rodziną średnia 4,45)."


źródło: Badanie postaw środowiska lekarskiego wobec rozpoznawania śmierci mózgu i pobierania narządów od zmarłych, Raport z badań, Polska Unia Medycyny Transplantacyjnej, Centrum Badania Opinii Społecznej CBOS, Raport zrealizowano ze środków finansowych Ministerstwa Zdrowia w ramach Wieloletniego Programu na lata 2011-2020 pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Medycyny Transplantacyjnej” , Warszawa, listopad 2012

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów.

FORMY WYRAŻANIA
SPRZECIWU

na pobranie komórek, tkanek
i narządów

WPIS W CRS

.

01

OŚWIADCZENIE PISEMNE

02

OŚWIADCZENIE
USTNE

Rozmowa z rodziną zmarłego

03

Filozofia podejścia DA opiera się na trzech fundamentalnych zasadach, które determinują kierunek myślenia i działania osoby prowadzącej rozmowę.

1. Wyniki wielu badań w dziedzinie psychologii społecznej wskazują na to, że mając możliwość uratowania komuś życia, większość ludzi zrobi to.

2. Dawstwo narządów jest właściwą i dobrą decyzją.

3. Kluczową rolą prowadzącego rozmowę jest bycie obrońcą obojga stron — rodziny potencjalnego dawcy oraz chorych oczekujących na transplantację.

Rozmowa z rodziną zmarłego

Dual Advocacy (DA)

Największą liczbę oświadczeń zgłoszono
w województwie mazowieckim - 6423
(1187 oświadczeń pmp).

Centralny Rejestr Sprzeciwów

Trzcińska M, Woderska A, Włodarczyk Z: Psychological principles in regard to the interview with the deceased donor’s family. Anaesthesiol Intensive Ther 2014; 47: 200–207.



źródło: Malanowski P, Centralny Rejestr Sprzeciwów, Poltransplant Biuletyn Informacyjny Nr 1(29) 2020, 50-55

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów.

oświadczenie woli

INFORMACJA
DLA BLISKICH

O ŚWIADOMEJ WOLI ODDANIA NARZĄDÓW I TKANEK PO ŚMIERCI

Podpisanie oświadczenia ułatwia bliskim osoby zmarłej oraz lekarzom uszanowanie wyrażonej woli.

Ma charakter jedynie informacyjny.
Nie trzeba go nigdzie zgłaszać ani rejestrować.

Kliknij, by pobrać oświadczenie woli

A czy Pan/Pani zna opinię swoich bliskich?

KARTA ZGŁOSZENIA SPRZECIWU

(CRS)

Zgłoszenie sprzeciwu po wypełnieniu i własnoręcznym podpisaniu należy wysłać pocztą na adres Poltransplantu:

Centrum Organizacyjno-Koordynacyjne do Spraw Transplantacji "POLTRANSPLANT"
Al. Jerozolimskie 87, 02-001 Warszawa

CENTRALNY REJESTR SPRZECIWÓW

Kliknij, by pobrać formularz zgłoszenia sprzeciwu

DAWCY

ŻYWI I ZMARLI

żywy dawca w polsce to osoba jedna na milion

na świecie i w Polsce

POBRANIA
OD DAWCÓW żywych

* pmp - (ang. per million population) na milion mieszkańców

W Polsce pierwszą nerkę od dawcy żywego przeszczepiono w 1966 roku. W 2015 r. przeszczepiono 60 nerek pobranych od dawców żywych - dotychczas najwięcej w skali roku, osiągając wskaźnik 1.55 na milion mieszkańców (pmp) [1].
W Turcji wówczas wskaźnik ten wyniósł 33.78 pmp [2].

W 2020 r. przeszczepiono 31 nerek od dawców żywych [3].


[1] Antoszkiewicz K., Mańkowski M., Czerwiński J., Pobieranie i przeszczepianie narządów w Polsce w 2015 r., Poltransplant Biuletyn Informacyjny 1(24), maj 2016

[2] www.irodat.org

[3] http://www.poltransplant.org.pl/statystyka_2020.html

1. Korea Południowa

49.74 pmp

2. Turcja

41.15 pmp

56. Polska

1.54 pmp


źródło: International Registry in Organ Donation and Transplantation February 2021

PROGRAM WYMIANY PAR

PRZESZCZEPIENIA KRZYŻOWE I ŁAŃCUCHOWE

Warunki zgłoszenia par:

1. Dokonane zgłoszenie potencjalnego biorcy do KLO.

2. Niezgodność grup krwi między dawcą i biorcą wg poniższego opisu:
a. dawca A, biorca B lub 0
b. dawca B, biorca A lub 0
c. dawca AB, biorca A, B, 0

3. Dodatnia próba krzyżowa między dawcą i biorcą spokrewnionym pomimo zgodności grup krwi.

6

PRZESZCZEPIEŃ KRZYŻOWYCH
W POLSCE

1

PRZESZCZEPIENIE

ŁAŃCUCHOWE
W POLSCE

35

par liczy najdłuższy łańcUch na świecie

PARA
1

PARA

2

B

A

A

B

DAWCY

BIORCY

https://transplantsurgery.ucsf.edu/news--events/ucsf-news.aspx?id=88223/UCSF-Part-of-Longest-Kidney-Transplant-Chain---Guinness-World-Record-Organization-Distinguishes-the-National-Kidney-Registry-for-World%E2%80%99s-Longest-Kidney-Transplant-Chain

Program Wymiany Par (Kidney Paired Donation, KPD)

Program Wymiany Par (przeszczepień krzyżowych i łańcuchowych) jest uznaną na świecie i w Europie metodą pozwalającą na poszerzenie możliwości przeszczepień od dawców żywych. Pierwsze przeszczepienie krzyżowe wykonano w 1991 r. w Korei Południowej, gdzie obecnie metoda ta stała się powszechnym sposobem transplantacji nerek (w 2020 r. w Korei Południowej wykonano najwięcej przeszczepień od dawców żywych w przeliczeniu na milion mieszkańców), choć idea powstała w 1989 r. w Stanach Zjednoczonych. W Europie pierwsze przeszczepienie w ramach programu wymiany par odbyło się w w 1999 r. w Szwajcarii, następnie w Rumunii w 2001 r., a trzy lata później w Holandii [1, 2].

W 2015 roku Polska dołączyła do krajów stosujących tę metodę, gdy w Szpitalu Klinicznym Dzieciątka Jezus w Warszawie wykonano pierwsze przeszczepienie krzyżowe i łańcuchowe. Drugie przeszczepienie krzyżowe przeprowadzono w 2016 r. w Szpitalu Uniwersyteckim nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy. Dotychczas w Polsce wykonano sześć przeszczepień krzyżowych jednoośrodkowych lub we współpracy pomiędzy dwoma ośrodkami transplantacyjnymi (Warszawa, 2015; Bydgoszcz 2016; Warszawa-Szczecin, 2017; Bydgoszcz-Wrocław, 2017; Wrocław, 2019; Wrocław-Szczecin, 2020) i jedno łańcuchowe pomiędzy trzema parami (Warszawa, 2015). Program Wymiany Par jest centralnie koordynowany przez Poltransplant.


[1] Ellison, Blake, A Systematic Review of Kidney Paired Donation: Applying Lessons From Historic and Contemporary Case Studies to Improve the US Model (2014).Wharton Research Scholars Journal. Paper 107.

[2] www.irodat.org



źródło: https://zgodanazycie.pl/zywy-dawca/

na świecie i w Polsce w 2020 r.

POBRANIA
OD DAWCÓW ZMARŁYCH

* pmp - (ang. per million population) na milion mieszkańców

1. USA

38.35 pmp


2. Hiszpania

37.40 pmp


35. Polska

10.25 pmp




https://www.irodat.org


źródło: International Registry in Organ Donation and Transplantation February 2021

CHARAKTERYSTYKA

ZMARŁYCH DAWCÓW NARZĄDÓW w POLSCE W 2019 r.

54%

choroby naczyń mózgowych

31%

urazy
czaszkowo-mózgowe

0.2%

inne przyczyny

15%

dcd

U 99,8% dawców narządów śmierć stwierdzano według kryteriów neurologicznych, zaś u 0,2% według kryteriów krążeniowych (DCD).

Średni wiek zmarłych, od których pobrano narządy wyniósł 46 lat
(najmłodszy dawca miał 4 lata, najstarszy 82 lata)

Podobnie jak w latach poprzednich, przeważali mężczyźni (63%)

pRZYCZYNY ZGONÓW

Zmarli dawcy narządów

W 2019 r. do biura koordynacji Poltransplantu wpłynęło 639 zgłoszeń potencjalnych zmarłych dawców narządów. W 504 przypadkach (79%) doszło do pobrania narządów, natomiast w 135 (21%) nie doszło do pobrania.

W 76 przypadkach (11,9 %) odstąpiono od pobrania z powodu braku autoryzacji pobrania.

W 59 przypadkach (9,2%) do pobrania nie doszło z powodów medycznych.


źródło: Antoszkiewicz K., Czerwiński J., Pobieranie i przeszczepianie narządów w Polsce w 2019 r., Poltransplant Biuletyn Informacyjny nr 1(29) 2020

źródło: Antoszkiewicz K., Czerwiński J., Pobieranie i przeszczepianie narządów w Polsce w 2019 r., Poltransplant Biuletyn Informacyjny nr 1(29) 2020

źródło: Antoszkiewicz K., Czerwiński J., Pobieranie i przeszczepianie narządów w Polsce w 2019 r., Poltransplant Biuletyn Informacyjny nr 1(29) 2020


TRANSPLANTOLOGIA
PRZYSZŁOŚCI

Czy potrafimy to przewidzieć?

JAK BĘDZIE WYGLĄDAĆ TRANSPLANTOLOGIA
W PRZYSZŁOŚCI


DROGI ROZWOJU

TRANSPLANTOLOGII

HODOWLA NARZĄDÓW

01

SZTUCZNE NARZĄDY

02

PRZESZCZEPIENIA KSENOGENICZNE

03

Bliskie gatunki (concordant)

- duże małpy, małpiatki

Odległe gatunki (discordant)
- świnie

PRZESZCZEP KSENOGENICZNY - wykonywany pomiędzy osobnikami różnych gatunków


źródło: Surma S., Adamczak M., Ksenotransplantacja nerki, Forum Nefrol 2019, tom 12, nr 2, 114–124

źródło: Surma S., Adamczak M., Ksenotransplantacja nerki, Forum Nefrol 2019, tom 12, nr 2, 114–124

PODSUMOWANIE

KLUCZOWE INFORMACJE

Każdy z nas
może wymagać przeszczepienia.

W Polsce pobrania

i przeszczepienia narządów wykonywane są przez interdyscyplinarne zespoły realizujące 45 programów transplantacynych
w wyspecjalizowanych ośrodkach.

Najczęściej proces donacji-transplantacji rozpoczyna się przy łóżku zmarłego pacjenta, u którego lekarze specjaliści stwierdzili śmierć mózgu.


01



Transplantacja
to najskuteczniejsza,
a często jedyna
metoda leczenia.

02

Transplantologia wymaga społecznego zaangażowania.

03

Przeszczepianie narządów
nie byłoby możliwe bez dobrej woli dawców żywych

i zmarłych oraz ich rodzin, które szanując podjętą decyzję, wykazały się solidarnością i altruizmem.

Na obecnym etapie rozwoju medycyny tylko narząd pozyskany od innego człowieka daje szansę na wydłużenie chorym życia
i poprawę jego jakości.

SPECJALIŚCI

DAWCY

CHORZY

Wskazaniem do przeszczepienia narządów
jest ich schyłkowa niewydolność, która może być skutkiem choroby wrodzonej
lub
powstałej de-novo.

Średni wiek biorców
w chwili przeszczepienia wynosi: 39 lat (płuca),
47 (wątroba), 49 (serce),
50 lat (nerka).

QUIZ

Quiz zawiera 5 pytań* z zakresu transplantologii klinicznej.
*Odpowiedzi udzielane są anonimowo.

ZAPRASZAMY DO PONOWNEGO UDZIAŁU!

ZESPÓŁ REALIZATORÓW
DZIĘKUJE ZA UDZIAŁ W WEBINARIUM