Want to make creations as awesome as this one?

No description

Transcript

Balladyna

Juliusz Słowacki

start

Spis treści

Autor

utwór

Geneza

Zdjęcia

adaptacje

ze zbiorów PBP

Widzę dwie dziewczyny. Niosą na głowach czarne dzbanki z gliny, Szukają malin.

AKT DRUGI, SCENA 1

Juliusz Słowacki

Juliusz Słowacki urodził się 4 września 1809 roku w Krzemieńcu, w zasobnej rodzinie. W 1814 roku zmarł ojciec Juliusza, a matka wyszła ponownie za mąż za Augusta Becu, profesora medycyny.

Autor

Kolejny okres to czas emigracji. W 1832 roku Słowacki wyjechał do Szwajcarii i do 1836 roku mieszkał w Genewie.Tam też powstały jego powstańcze utwory. W Genewie mieszkał w pensjonacie pani Pattey i przyjaźnił się z jej córką Englantyną oraz z Marią Wodzińską.W 1836 roku wyruszył w podróż do Rzymu, Neapolu, do Grecji, Egiptu oraz Palestyny. Wkrótce też poznał Zygmunta Krasińskiego.W latach 1837 – 1838 zamieszkiwał we Florencji.

Autor

Juliusz ukończył gimnazjum w Krzemieńcu, a potem studiował prawo na Uniwersytecie Wileńskim.Na jego późniejsze życie wpłynęła również nieszczęśliwa i niespełniona miłość do Ludwiki Śniadeckiej, córki prof. Śniadeckiego oraz samobójstwo jego przyjaciela, Ludwika Spitznagla.Drugi okres jego życia to czas pobytu w Warszawie. Po studiach zaczął tam pracę jako urzędnik, w Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu.Po wybuchu powstania listopadowego wyjechał do Anglii.

W 1848 roku Słowacki przyjechał do Wielkopolski, chcąc wspomóc powstańców.Wtedy też spotkał się z matką.Następnie powrócił do Paryża i tam zmarł w kwietniu 1849 roku na gruźlicę. W 1927 roku jego prochy złożono na Wawelu.

Autor

Kolejny okres to czas pobytu poety w Paryżu, który rozpoczął się w 1838 roku. Jego autorytetem stał się wtedy Adam Mickiewicz.W francuskiej stolicy Słowacki zetknął się również z Kołem Towiańczyków, do którego nawet przystąpił, nie utożsamiał się jednak nigdy do końca z towianizmem.

https://lektury.gov.pl/lektura/balladyna

Utwór

https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/balladyna.pdf

Tekst utworu dostępny jest w wolnych zasobach na stronach internetowych:

Geneza Balladyny

Badacze twórczości Słowackiego przypuszczają, iż postać Balladyny powstała pod wpływem twórczości Szekspira, zwłaszcza Makbeta. Dodają również, iż na powstanie tragedii wpłynął też sposób odbioru historii przez całe pokolenie romantyków. Była ona dla nich nie tylko konkretnymi wydarzeniami z przeszłości, ale przede wszystkim głosem wyrażającym ogólne, boskie zasady. Stąd też w wielu romantycznych utworach pojawiały się postaci fantastyczne, baśniowe.

Wydarzenia dzieją się „za czasów bajecznych”, w okolicach jeziora Gopło. Akcja Balladyny toczy się w nieokreślonym dokładnie czasie – za panowania króla Popiela III.W legendarne czasy poeta wprowadził jednak elementy anachroniczne – czyli szczegóły, miejsce, sprawy, które były sprzeczne z epoką, do której zostały przeniesione. Słowacki, korzystając w sposób swobodny z dorobku historycznego, nie wahał się pomieszać epok i faktów, łącząc szczegóły z legend z zapisami z kronik, nie troszcząc się o realizm swej twórczości.

Matko, w lesie są maliny, Niechaj idą w las dziewczyny, Która więcej malin zbierze, Tę za żonę pan wybierze.

AKT I, SCENA 3

Lorem Ipsum Dolor

Zdjęcia

Antonina Hoffman jako Balladyna

Lorem Ipsum Dolor

Reprodukcja malarstwa Adama Setkowicza.Fragment ukazuje II akt tragedii.

Reprodukcja malarstwa Adama Setkowicza.Fragment ukazuje III akt tragedii.

Zdjęcia

Zdjęcie przedstawia spektakl w Teatrze Ludowym w Nowej Hucie. Reż. Krystyna Skuszanka, scenografia Marian Stańczak. Premiera 14.04.1956 r. Od lewej: Maciej Nowakowski jako Kirkor, Izabela Jurasz-Olszewska jako Balladyna, Jerzy Przybylski jako Kostryn.

Przedstawia spektakl w Teatrze Ludowym w Nowej Hucie. Reż. Krystyna Skuszanka, scenografia Marian Stańczak. Premiera 14.04.1956 r. Od lewej: Anna Michałowska jako Skierka, Anna Gołębiowska jako Goplana, Marianna Gdowska jako Chochlik.

Scena z adaptacji Balladyny w reżyserii Agnieszka Olsten, Teatr Muzyczny Capitol. Adaptacja: Tomasz Jękot, Silvermoon & Willow.Obsada: Goplana: Justyna Antoniak, Balladyna: Agnieszka Kwietniewska (gościnnie, Teatr Polski), Alina / Jaskółka: Ewa Szlempo, Popiel / Chochlik: Artur Caturian, Grabiec: Konrad Imiela, Kirkor / Wilkołak: Adrian Kąca, Fon Kostryn: Błażej Wójcik oraz Olaf Brzeski.

Zdjęcie przedstawia spektakl w Teatrze Ludowym w Nowej Hucie. Reż. Krystyna Skuszanka, scenografia Marian Stańczak. Premiera 14.04.1956 r. Od prawej: Jerzy Przybylski jako Kostryn, Izabela Jurasz-Olszewska jako Balladyna, Tadeusz Jurasz jako Grabiec, Anna Michałowska jako Skierka.

Scena z Teatru Lalki i Aktora w Łomży. Adaptacja i reżyseria: Andrzej Rozhin.Obsada:- Beata Antoniuk- Marzanna Gawrych- Marek Janik- Eliza Mieleszkiewicz- Zdzisław Rej- Tomasz Bogdan Rynkowski- Bogumiła Wierzchowska-Gosk- Krzysztof Zemło

Zofia Jaroszewska w roli Balladyny, Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie 1938.

Żmija, Kobieta, siostra – nie siostra. Krwi plama Tu – i tu – i tu – Pokazując na czoło plami je palcem I tu. – Któż zabija Za dzbanek malin siostrę? [...] ja. [...] To źle! Źle! – dzisiaj już nie czas... Na niebie jest Bóg... zapomnę, że jest, będę żyła, Jakby nie było Boga.

AKT II, SCENA 1

Wybrane adaptacje

+info

+info

+info

+info

Na motywach Balladyny osnuta jest opera Goplana Władysława Żeleńskiego napisana w 1896 roku do libretta Ludomiła Germana.

Najsłynniejsza teatralną inscenizacją utworu był spektakl w reżyserii Adama Hanuszkiewicza z Anną Chodakowską w Teatrze Narodowym w Warszawie – premiera 1974

Powstała pierwsza filmowa, współczesna adaptacja Balladyny wyreżyserowana przez Dariusza Zawiślaka z udziałem amerykańskiej gwiazdy filmowej Faye Dunaway.

W listopadzie 2018 odbyła się brytyjska premiera Balladyny w londyńskim teatrze Drayton Arms Theatre, z aktorką Anną Krauze w tytułowej roli. Sztukę w tłumaczeniu profesora Billa Johnstona wyreżyserowała Emma Blacklay-Piech.

1896

1974

2009

2018

Goplana – opera w trzech aktach Władysława Żeleńskiego z librettem Ludomiła Germana na podstawie tragedii Juliusza Słowackiego Balladyna. Premiera odbyła się 23 lipca 1896 roku w Krakowie.

Balladyna (ang. The Bait) – polsko-amerykański thriller w reżyserii Dariusza Zawiślaka.Jest to pierwszy film, który powstał z inspiracji Balladyną Juliusza Słowackiego, zrealizowany w Warszawie i Nowym Jorku. Zdjęcia do filmu reżyser Dariusz Zawiślak rozpoczął w roku 2008, a zakończył w 2009. Premiera filmu odbyła się w dniu jubileuszu 200. urodzin Juliusza Słowackiego − 4 września 2009 we Wrocławiu i ponad 30 krajach na całym świecie.

Balladyna w zbiorach PBP

Balladyna / Juliusz Słowacki. - Warszawa : Polskapresse, copyright 2005. (Lektury Wszech Czasów ; 17) . -ISBN 83-89956-16-0Sygnatura: 316457 Balladyna / Juljusz Słowacki ; opracowali Marian Bizan, Paweł Hertz - glosy do "Balladyny". - Warszawa : Państwowy Instytut Wydawniczy, 1970. Sygnatura: 81803 Balladyna : tragedia w pięciu aktach / Juliusz Słowacki ; opracował Juliusz Kleiner. - Wydanie 4. przejrzane. - Wrocław : Wydawnictwo Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, 1948. . -(Biblioteka Narodowa. Seria 1 ; nr 51)Sygnatura: 1/51-4-1 7380

Balladyna w zbiorach PBP

Balladyna / Juliusz Słowacki ; opracował Mieczysław Inglot. - Wydanie 5. zmienione. - Wrocław ; Kraków [etc.] : Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1976 -(Biblioteka Narodowa. Seria 1 ; nr 51)Sygnatura: 1/51-5-4 130747, 1/51-5-1 130744, 1/51-5-2 130745, 1/51-5-3 130746 Balladyna / Juliusz Słowacki ; opracował Mieczysław Inglot. - Wydanie 6. - Wrocław ; Kraków [etc.] : Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1984. (Biblioteka Narodowa. Seria 1 ; nr 51). -ISBN 83-04-01489-0Sygnatura: 1/51-6-2 207283, 1/51-6-1 207284 Balladyna / Juliusz Słowacki ; wstęp i przypisy Mieczysław Inglot. - Wydanie 10. - Wrocław : Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986. (Nasza Biblioteka). -ISBN 83-04-02180-3Sygnatura: 226686

Balladyna w zbiorach PBP

Balladyna : tragedia w pięciu aktach / Juliusz Słowacki ; opracował Juliusz Kleiner. - Kraków : Krakowska Spółka Wydawnnicza, 1922. (Biblioteka Narodowa. Seria 1 ; nr 51) Sygnatura: 1/51-1-1 3415 tylko na miejscu Balladyna : tragedia w pięciu aktach / Juliusz Słowacki ; [wstęp i przypisy Marian Ursel]. - Warszawa : "Kama", [1997]. (Lektury Szkolne z Opracowaniem). -ISBN 83-7153-064-1Sygnatura: 283043 Balladyna : tragedia w pięciu aktach / Juljusz Słowacki ; opracował Stanisław Pigoń. - Kraków : Wydawnictwo M. Kot, 1947. (Biblioteka Arcydzieł Poezji i Prozy ; nr 1) Sygnatura: 15122

Balladyna w zbiorach PBP

Balladyna : tragedia w pięciu aktach /Juliusz Słowacki ; opracował Eugeniusz Sawrymowicz. - Wydanie 2. - Wrocław : Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1955. -(Nasza Biblioteka)Sygnatura: 33215 Balladyna : tragedia w pięciu aktach/ Juljusz Słowacki ; posłowie Marian Bizan. - Warszawa : Państwowy Instytut Wydawniczy, 1974. Sygnatura: 114064 Balladyna : tragedja w pięciu aktach. Cz. 1, Tekst / Juljusz Słowacki ; opracował Leon Płoszewski. - Warszawa : Instytut Wydawniczy "Bibljoteka Polska", 1929. -(Wielka Bibljoteka ; nr 35.)Sygnatura: 306887 tylko na miejscu Balladyna : tragedja w pięciu aktach. Cz. 2, Objaśnienia i przypisy / Juljusz Słowacki ; opracował Leon Płoszewski. - Warszawa : Instytut Wydawniczy "Bibljoteka Polska", 1929 (Bydgoszcz : "Biblioteka Polska"). -(Wielka Bibljoteka ; nr 35.)Sygnatura: 306888 tylko na miejscu Dzieła wszystkie. T. 4 / Juliusz Słowacki ; red. Juliusz Kleiner ; bibliogr. oprac. Wiktor Hahn. - Wyd. 2. - Wrocław : Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1953. -(Dzieła wszystkie / Juliusz Słowacki ; t. 4)Sygnatura: 123170/4 Pisma Juliusza Słowackiego. T. 2 / wydał, objaśnił i wstępami poprzedził Józef Kallenbach. - Warszawa : Wydawnictwo Dzieł Wyborowych Marjan Haskler, [ca 1922]. -(Skarbnica Klasyków Polskich)Sygnatura: 307535 tylko na miejscu Utwory wybrane : Balladyna ; Lilla Weneda ; Mazepa / Juliusz Słowacki. - Warszawa : Wydawnictwo Mea, 2000. -ISBN 83-913040-8-6Sygnatura: 321416

Źródła

https://klp.pl/balladyna/https://polona.pl/search/?query=balladyna&filters=public:1https://pl.wikipedia.org/wiki/Balladyna

http://teatrlomza.pl/balladyna/https://www.teatr-capitol.pl/spektakle/balladyna/https://wspieram.to/balladynawlondynie

Król–kobieta piorunem boskim zastrzelony;Zamiast w koronacyne bić w pogrzebu dzwony!

Akt V, scena 7

Narodowe Czytanie 9. edycja

5 września 2020 roku