Want to make creations as awesome as this one?

No description

Transcript

STRES

Nieodłączny element życia, od którego nie uciekniesz, więc podejmij wyzwanie i spróbuj go „oswoić”.

Ty także możesz sobie z nim poradzić...

Uwierz w siebie!!!

Czym jest stres i po co on właściwie jest?

Stres to reakcja organizmu na wydarzenia, które zakłócają jego równowagę, obciążają lub przekraczają zdolności do skutecznego poradzenia sobie. To reakcja na trudności i wyzwania pojawiające się w życiu codziennym. Czynnik wyzwalający stres to stresor. Jest ich wiele i poznamy je za chwilę.

Kanadyjski badacz stresu Hans Selye stwierdził, że"bez stresu nie byłoby życia".

Stres mobilizuje organizm, działa na nas konstruktywnie oraz motywująco i często prowadzi do pozytywnych zmian. Jednak gdy jest zbyt silny i zbyt długo trwa, może szkodzić zdrowiu.

1

2

3

To ON jest Twoim centrum dowodzenia, tu zachodzą wszystkie procesy myślowe, przetwarzanie bodźców i reagowanie na nie...

Mózg jest jednym z najważniejszych narządów w naszym ciele.

Mózg kontroluje przebieg wielu procesów życiowych, między innymi czynności serca czy oddychanie.

Nieco historii - teorii

Dobrze, że dziś nie trzeba mierzyć się z dzikimi zwierzętami. Dobrze jednak wiemy, że każdego dnia napotykamy na inne trudności.

W toku ewolucji gatunku ludzkiego stres odgrywał istotną rolę. Wyjaśnienia dostarcza hipoteza tzw. „reakcji walki /ucieczki”. Wyobraźmy sobie człowieka sprzed wielu tysięcy lat, którego utrapieniem były dzikie i niebezpieczne zwierzęta grasujące w puszczy, nieprzewidywalna pogoda, wrodzy współplemieńcy. W takiej sytuacji możliwość szybkiej mobilizacji „organizmu” mogła decydować o przeżyciu. Stan organizmu na „wysokich obrotach” mógł sprzyjać w walce z groźnym zwierzęciem, lub w ucieczce przed nim. Mocno bijące serce pozwalało skutecznie ukrwić mięśnie, a głębokie oddechy zapewniały im tlen niezbędny do wzmożonego działania. Pot pozwalał utrzymać organizm w równowadze poprzez schładzanie, a skupienie się na tym, co dzieje się tu i teraz (wyostrzenie zmysłów) umożliwiało skuteczną walkę lub ucieczkę. Innymi słowy, można z tej perspektywy spojrzeć na stres jako naszego sprzymierzeńca – reakcję organizmu dodającą nam energii i mobilizującą nasze zasoby by zmierzyć się z wyzwaniem.

Pomyśl. Jakie mamy szczęście, że nie musimy uganiać się za drapieżnikami, bronić się przed nimi, czy przed nimi uciekać. Nie mniej jednak to własnie odczuwanie STRESU mobilizowało i może mobilizować nas- ludzi- do działania.

STRESORY - CZYLI OBSZARY STRESU

OBSZAR BIOLOGICZNY

nieodpowiednia dietazbyt mało snu lub ruchuhałasbodźce wzrokowe, dotykowe, zapachowe (np. zbyt dużą ilość czasu przed ekranem, niewygodne ubrania, zapach gotowanego kalafiora lub sali gimnastycznej w środku lata)zanieczyszczeniaalergenyzbyt wysoka lub niska temperatura

OBSZAR EMOCJONALNY

Tu znajdziesz emocje: silne, nowe, złożone np. lęk (np. przed wystąpieniem przed klasą, egzaminem), złość (bo ktoś Cie zawiódł, albo coś Ci po prostu nie wyszło), ale też zakochanie. To emocje, które w znaczący sposób oddziałują na Ciebie.

OBSZAR POZNAWCZY

zbyt wiele informacjiinformacje podawane zbyt szybko lub zbyt wolno, informacje abstrakcyjneskupienie się na pracy, zbyt duża ilość pracy,presja czasuuczenie sięmyślenie

OBSZAR SPOŁECZNY i PROSPOŁECZNY

konflikty z rodzicami, rówieśnikamisytuacje, które dezorientują, niejasne sytuacjebycie ofiarą lub świadkiem przemocyradzenie sobie z silnymi emocjami innych ludzi (gdy wiesz, że komuś dzieje się krzywda)napięcia pomiędzy wartościami własnymi, a wyznawanymi przez innych ludzipoczucie winy

Na pewno czułaś/czułeś zapach gotowanego kalafiora....

Na pewno dobrze znasz te uczucia...

Codziennie doświadczasz wielu takich sytuacji. W szkole, na podwórku, w Sieci, czy we własnym domu.

Twój mózg jest w stałej gotowości do odbierania informacji z otoczenia.

STRESOR JAKOWYZWANIE / ZAGROŻENIE

Stres sam w sobie nie jest ani zły ani dobry. Wszystko zależy od tego, jak będziemy go spostrzegać i jak będziemy sobie z nim radzić.To, jak oceniamy sytuację, w której się znaleźliśmy nazywamy – oceną poznawczą (wg. psychologa Richarda Lazarusa). Ocena ta uwzględnia, jak oceniamy naszą własną skuteczność radzenia sobie. Niektórzy postrzegają stresory jako wyzwanie, a własne możliwości radzenia sobie jako wystarczające (np. nie stresuję się przed egzaminem bo oceniam go jako niezbyt trudne wyzwanie i wierzę w swoje przygotowanie do niego i inteligencję).Inni zaś postrzegają stresor jako zagrożenie, a własne mozliwości poradzenia sobie - jako niewystarczajace lub żadne (np. stresuję się przed egzaminem bo oceniam go jako zbyt trudne wyzwanie i nie wierzę w swoje przygotowanie do niego, bo jestem do niczego, jestem głupi, itp.)

Można powiedzieć, że dla osób postrzegających stres jako wyzwanie, jest on jak wiatr wypełniający żagle okrętu, na którym wyszkolona załoga potrafi wykorzystać potencjał powiewów, by płynąć szybko. Dla załogi postrzegającej stres jako zagrożenie - wiatr może budzić niepokój, co z kolei przełoży się na nierozsądne i pochopne decyzje, a w konsekwencji - doprowadzi nawet do zatopienia okrętu.

Naucz się rozpoznawaćobszarystresu, które potencjalnie mogą wywołać stres.(Potencjalnie - czyli mogą, ale nie muszą).

To, jak ocenimy nasze możliwości poradzenia sobie i co będziemy myśleć na temat napotkanych trudności/"przeszkadzaczy"/, czy tylko naszych wizji przyszłości, pozwoli przyjąć określoną postawę wobec problemu, a w konsekwencji pozwoli nam działać lub nie.

Umiejętność rozpoznania, czy dana sytuacja (z listy stresorów) jest dla Ciebie stresorem daje Ci przewagę. Nie jesteś już taki bezbronny(a) i możesz coś z tym zrobić.

PAMIĘTAJ- NIE JESTEŚ SAM/SAMA!!!

Ten sygnał też może stresować...

A co się z Tobą dzieje, gdy słyszysz ten, jakże znajomy dźwięk?

A CO DALEJ?REAKCJE NA STRES

W ZALEŻNOŚCI OD TEGO, JAK BĘDZIEMY POSTRZEGAĆ DANĄ SYTUACJĘ, ZADANIE, OCZEKIWANIA, CZY - JAKO ZAGROŻENIE, CZY - JAKO WYZWANIE, NASZ ORGANIZM BĘDZIE REAGOWAŁ Z RÓŻNYM STOPNIEM NASILENIA.

ALEO TYM ZA CHWILĘ...

Czasami może nam się wydawać, że jesteśmy osaczeni, zamknięci, jak ptak w klatce. Ale... Klatka ma drzwiczki...wystarczy je otworzyć... i rozwinąć skrzydła

1. Fizjologicznej - wskaźniki fizjologiczne

Wśród nich: przyspieszony puls, rozszerzenie źrenic, wzmożona potliwość, kołatanie serca, napięcie mięśni rąk i nóg, sztywność karku, suchość w jamie ustnej, ucisk w gardle, pobudzenie psychoruchowe, naprzemienne uczucie gorąca i zimna, gonitwa myśli.

Stres powoduje zmiany w funkcjonowaniu organizmu w trzech płaszczyznach:

2.Psychologicznej - wskaźniki psychologiczne

Wśród nich: rozdrażnienie, podejrzliwość, wrogość, odczuwanie nieokreślonego lęku, ataki złości, apatia, przygnębienie, poczucie osamotnienia, trudności z podejmowaniem decyzji, zachwiane poczucie własnej wartości.

3. Behawioralnej - wskaźniki dotyczące zachowania

Wśród nich: zwiększona pobudliwość, tiki nerwowe, impulsywność działania, utrata apetytu lub uczucie ciągłego głodu, zaburzenia snu (bezsenność lub wzmożona senność), nagłe wybuchy gniewu lub płaczu, podatność na wypadki, nadużywanie alkoholu, nadmierne palenie, konfliktowość, brak satysfakcji z wykonywanej pracy, obniżona wydajność.

Jak poradzić sobie ze stresem?

Niektórych stresorów możesz łatwo się pozbyć: możesz ściszyć lub wyłączyć telewizor, zgasić światło, wyłączyć telefon, przekręcić/odkręcić grzejnik, zamknąć okno by stłumić rozpraszający hałas, nie pójść na spotkanie, w którym nie masz obowiązku uczestniczyć. Sprawa komplikuje się, kiedy od stresu nie da się uciec: trudny sprawdzian, egzamin, natłok zajęć pozalekcyjnych, oczekiwanie od ciebie samych sukcesów, czekające Cię wystąpienie przed klasą, reakcje innych ludzi na to, co mówisz czy robisz, konfliktyz rówieśnikami, konflikty w rodzinie, wizyta u lekarza, choroba, itp. Jak wtedy sobie radzić?

1

2

3

Dźwięków rozpraszających z otoczenia (remont u sąsiadów, kosiarka za oknem, itp,.)pozbędziesz się np.- zakładając słuchawki na uszy i słuchając swojej ulubionej muzyki...

Spróbujokreślić, czy masz wpływ na to, co się dzieje, a co Cie stresuje. Co może Ci pomóc? Zadaj sobie pytania: Czy ten stres Ci teraz pomaga? Coś Ci daje stresowanie się? Czujesz się lepiej/mobilizuje Cię to?Czy to, że teraz się stresujesz zmieni coś w Twojej sytuacji?Czy ten stres coś Ci zabiera? Np. zdolność do logicznego myślenia, zdrowie, możliwość odpoczynku?

Kiedy stwierdzasz, że stres w danych okolicznościach pomaga, mobilizuje, to dobrze. Jeżeli NIE, analizuj sytuację zbierając dowody za i przeciw stresowaniu się, to pomoże Ci się uspokoić. Odpowiadaj na pytania z poprzedniej "chmurki" tyle razy, aż poczujesz, że stres się zmniejsza. Kiedy już odpuścisz włącz muzykę/audiobooka, albo skorzystaj z tej zamieszczonej obok.

Dla ukojenia...posłuchaj...

A może ta na ukojenie?

CO ROBIĆ BY "OSWOIĆ" STRES?

"OSWOJENIE" NIE ZNACZY, ŻE STRES ZNIKNIE. O NIE. OZNACZA ŚWIADOMOŚĆ REAKCJI SWEGO ORGANIZMU, ZDOLNOŚĆ OCENY I PODJĘCIE CZYNNOŚCI, KTÓRE POMOGĄ OBNIŻYĆ JEGO MOC.

UWIERZ W SIEBIE- CZYLI CO?

A poza tym -zaakceptuj siebie ze swoimi wadami i zaletami. Pozwól sobie na popełnianie błędów - nikt nie jest doskonały.

POZNAJ, NAZWIJ I SZANUJ SWOJE UCZUCIA

Świat uczuć jest niezwykle bogaty, one wszystkie są potrzebne. Szanuj je.

TRAKTUJ TRUDNOŚCI JAK WYZWANIE

Dzięki trudnościom, które napotykasz, możesz się czegoś nauczyć, a nawet zyskać energię.

ZNJADŹ SWÓJ SPOSÓB NA ODPOCZYNEK, RELAKS

ZADBAJ O SWOJE CIAŁO

„W zdrowym ciele, zdrowy duch!”

SKORZYSTAJ Z POMOCY BLISKICH LUB SPECJALISTÓW

Każdy, kto ma problemy może zadzwonić i skorzystać ze wsparcia doświadczonych psychologów, pedagogówi prawników.116111- telefon zaufania dla młodzieży - całkowicie bezpłatny!Telefon jest czynny odponiedziałku doniedzieli wgodzinach 12.00-2.00;800080222–całodobowa, bezpłatna infolinia.

Pamiętaj! To, jak o sobie myślisz – dobrze czy źle- zależy w dużej mierze od tego, czego się o sobie nauczyłeś(aś) w życiu.Odwołuj się do swoich doświadczeń, przypomnij sobie, jak wiele razy pokonałeś(aś) trudności. Już w ten sposób możeszwzmocnić wiarę w siebie. Daj więc sobie szansę, przypomnij sobie wszystkie pozytywne uwagi skierowane do Ciebie (pochwały, komplementy), sukcesy (choćby te najmniejsze, jak upragniona 3 z matematyki, albo to, że nauczyłeś(aś) się grać na jakimś instrumencie, albo tworzyć swoje własne programy)... i miej to stale w pamięci.

Przyjrzyj się własnym odczuciom, nazwij je. Zastanów się: czego się obawiasz, co Cię złości?Może boisz się, że zostaniesz oceniony, że krytycznie zareagują Twoi przyjaciele na to, co zrobiłeś(aś), albo myślisz, że nie dasz rady wykonać powierzonego ci zadania? A może idziesz na zabieg/do lekarza i nie wiesz jak będzie wyglądać wizyta, masz ważny egzamin/rozmowę, a nie czujesz się przygotowany. Złościsz się, ponieważ masz za dużo na głowie, myślisz, że nikt nie może Cię odciążyć, i że sam(a) zrobisz to najlepiej?

Skoncentruj się na chwili bieżącej – nie martw się na zapas i zamiast zastanawiać się, co i jak będzie,skup się na działaniu TU i TERAZ. Skoncentruj na tym, na co masz wpływ, odróżniaj sprawy ważne od nieistotnych.Stawiaj sobie realistyczne cele, atrudne sprawy rozwiązuj po kolei, etapami- jedna po drugiej, zamiast próbować poradzić sobie ze wszystkim naraz. Rozpisz sobie plan działań i bądź dumny(a) z każdego osiągnięcia, bez względu na to, ile czasu Ci to zajmie. Pamiętaj - jeden ogromny cel może wydawać się nieosiągalny!

Czy wiesz, że Twój organizm może nauczyć się skutecznie odprężyć? Zrób listę rzeczy, które pomagają Ci się relaksować, a później korzystaj z niej. Wyjdź na spacer, pogłaszcz psa, posłuchaj ulubionej muzyki, obejrzyj wprawiający Cię w dobre samopoczucie film, naucz się regulować napięcie oddechem – to nie jest trudne. Wyciszaj zmysły – przebywając wśród zieleni, nad wodą… I śmiej się! Śmiech jest wskazany w każdej ilości - pomaga w rozładowaniu napięcia!

Bądź aktywny!Sport, jak i każda inna aktywność fizyczna (np.: koszenie trawy, odkurzanie, itp.) to proste i skuteczne sposoby radzenia sobie ze stresem. Kondycja fizyczna wpływa na samopoczucie psychiczne, zatem idź pobiegaj, wyjdź na długi spacer, na rower, zrób trening. Będziesz z siebie zadowolony(a). Pamiętaj o zdrowym odżywianiu i zadbaj o wystarczającą ilość snu. Sen relaksuje i jest niezbędny do podejmowania przez Twój mózg codziennej aktywności.

Jeżeli stwierdzisz, że różne techniki nie działają i nie możesz sam(a) uwolnić się od napięcia, skorzystaj z pomocy. Możesz zacząć od rozmowy z zaufaną osobą: rodzicem, przyjacielem. Jest szansa, że samo nazwanie problemu, wypowiedzenie go na głos, obniży jego moc,radykalnie zmieni postrzeganie trudnościi wskaże kierunek dalszego działania.Są jednak sytuacje, w których warto skorzystać z porady specjalisty–psychologa lub psychoterapeuty.

Stres - przyjaciel czy wróg?

Film powstał w ramach projektu „EDUKACJA DLA PRACY" .

KONIECZNIE OBEJRZYJ

Zawsze warto docierać do różnych źródeł informacji. To utrwala posiadaną już wiedzę i pomaga wypracować własne strategie radzenia sobie. A na pewno podpowiada, jak to można zrobić.

Jak pokonać stres - wiedza w pigułce.

Film został zrealizowany przez Polskie Stowarzyszenie Studentów i Absolwentów Psychologii.

Dziękuję za uwagęi powodzenia

Opracowała- Anna Janickana podstawie: https://www.centrumdobrejterapii.pl/materialy/stres-co-to-jest-i-jak-sobie-z-nim-radzic/ http://www.psychoedukacyjnie.pl/blog/wpis/stres-mozesz-sobie-z-nim-poradzic/