Want to make creations as awesome as this one?

No description

Transcript

WODA

WŁAŚCIWOŚCI I ROLA W PRZYRODZIE

Woda występuje niemal wszędzie

Woda jest jedną z bardziej rozpowszechnionych substancji w przyrodzie. Powierzchnia Ziemi jest prawie w 71% pokryta wodą. Większość procesów w przyrodzie zachodzi z udziałem wody.Woda jest najważniejszym składnikiem organizmów, na przykład stanowi około 60–70% masy ciała człowieka. Jest niezbędna do jego prawidłowego funkcjonowania: bierze udział w regulowaniu temperatury ciała, transporcie składników odżywczych, produktów przemiany materii oraz we wszystkich reakcjach biochemicznych zachodzących w organizmie.

Przypomnij sobie (z lekcji przyrody) jak wygląda obieg wody w przyrodzie?Jakie znasz stany skupienia wody?

Wodę można spotkać w przyrodzie we wszystkich stanach skupienia.Woda w przyrodzie zawiera domieszki różnych rozpuszczonych w niej substancji.Taką wodę można oczyścić za pomocą destylacji (znanej Ci już metody rozdzielania mieszanin jednorodnych). W ten sposób można otrzymać wodę chemicznie czystą.Czysta woda jest substancją bezbarwną, bezwonną i bez smaku.

Aby dokładnie omówić właściwości wody musimy przypomnieć sobie budowę jej cząsteczki i uświadomić co z tej budowy wynika...

W cząsteczce wody występuje wiązanie kowalencyjne spolaryzowane a wspólne pary elektronowe przesunięte są w kierunku bardziej elektroujemnego atomu tlenu. Jak widać na wzorze elektronowym w pobliżu atomu tlenu gromadzi się nadmiar elektronów i tworzy się cząstkowy ładunek ujemny, zaś przy atomie wodoru mamy niedobór elektronów więc tworzy się cząstkowy ładunek dodatni.Cząsteczkę mającą dwa odmiennie naładowane bieguny nazywamy DIPOLEM. Substancje o takiej budowie to substancje POLARNE.

Zobacz film p.t. Cząsteczka wody jest polarna

Właściwości fizyczne wody

Woda ma stosunkowo wysoką temperaturę wrzenia i topnienia.Jak wiemy ładunki różnoimienne przyciągają się elektrostatycznie. Takie zjawisko można zaobserwować także między cząsteczkami wody (atom wodoru jednej cząsteczki może oddziaływać elektrostatycznie z atomem tlenu drugiej cząsteczki...). Podczas przechodzenia lodu w ciecz cząsteczki wody muszą uwolnić się od odziaływań elektrostatycznych, a następnie otrzymać energię, która pozwoli im na przemieszczanie się. Podobnie podczas parowania cząsteczki wody muszą uzyskać energię potrzebną do pokonania sił elektrostatycznych oraz niezbędną do oddalenia się od siebie na duże odległości i poruszania się.

Właściwości fizyczne wody

2. Temperatura wrzenia wody zmienia się wprost proporcjonalnie do ciśnienia.Wode wrze w 100 stopniach C tylko przy normalnym ciśnieniu (1 atmosfery). Ze wzrostem ciśnienia temperatura też wzrasta.Dlatego w wysokich górach, gdzie jest niższe ciśnienie (mówimy potocznie: rozrzedzone powietrze) woda wrze w niższej temperaturze.Dlatego też w szybkowarze potrawy ugotujemy szybciej bo gotują się pod wyższym ciśnieniem.

Właściwości fizyczne wody

3. Gęstość lodu jest mniejsza niż wody ciekłej.To niezwykła właściwość wody wynikająca z jej polarnej budowy i oddziaływań między cząsteczkami. Zazwyczaj jest tak, że w ciele stałym drobiny znajdują się bliżej siebie niż w cieczy i substancja w stanie stałym ma większą gęstość niż w stanie ciekłym. W przypadku wody cząsteczki w fazie stałej tworzą struktury, które pozostawiają dużo wolnej przestrzeni, przez co odległości między cząsteczkami są większe w lodzie niż w wodzie. Z tego powodu lód ma mniejszą gęstość niż woda ciekła i unosi się na jej powierzchni.

Właściwości fizyczne wody

4. Gęstość lodu jest mniejsza niż wody ciekłej.Co jeszcze z tego wynika?Podczas zamarzania wody jej objętość się zwiększa, a podczas topnienia objętość się zmniejsza. Wynika to ze wzoru na gęstość substancji (który już znasz) - gęstość i objętość to wielkości odwrotnie proporcjonalne.Woda zamarzając w szczelinach skał powoduje ich rozsadzanie (bo zwiększa objętość). W ten sposób bierze udział w ich wietrzeniu.

Właściwości fizyczne wody

5. Woda ma dużą pojemność cieplną.To znaczy, że wolno się nagrzewa i wolno traci ciepło.Dzięki temu w klimacie morskim (gdzie jest duża wilgotność) nie wystęują gwałtowne zmiany temperatury powietrza w ciągu dnia i nocy. Inaczej jest w klimacie suchym, pustynnym.Dzięki tej właściwości również nie dochodzi do raptownego wychłodzenia czy przegrzania naszych organizmów (które jak pamiętamy w ok.70% składają się z wody).

Właściwości fizyczne wody

6. Temperatura w której woda ma największą gęstość to 4 stopnie CelsjuszaNiska w stosunku do gęstości ciekłej wody, gęstość lodu ma bardzo ważne znaczenie dla istnienia życia wodnego na Ziemi. Lód, który tworzy się na powierzchni wody, izoluje jej głębsze warstwy i chroni je przed zamarzaniem. Umożliwia w ten sposób egzystencję organizmom wodnym w czasie mrozów.

Na Mount Everest woda wrze w temperaturze ok 71 stopni Celsjusza?

Czy teraz już wiesz, dlaczego?...

Organizmy wodne mogą przetrwać zimę nie zamarzając?

Gdy wsadzimy do zamrażarki napój w szklanej butelce może go rozsadzić?

Po tej lekcji musisz wiedzieć:

Gdzie woda występuje w przyrodzie i jaką pełni rolęCo to jest budowa polarnaJakie właściwości fizyczne ma woda

Dziękuję za uwagę :)

Barbara Kałążny